OPŠTINE ZLOTSKA I ŠARBANOVAČKA: JOSIF SIMONOVIĆ JE POGINUO I SAHRANJEN U VALJEVU (31)

Autori: Dobrila i Brana Filipović

Na naslovnoj fotografiji: U Spomen parku u Zlotu – Trijumfalna kapija oslobodiocima po ideji dr Tomislava Pajića

Boško Aćimović, vojni sveštenik, 1. januara 1922. godine, objavio je napis u publikaciji „Pomenik heroja iz Okruga timočkog 1912 – 1919.“ – „Herojima iz Timočkog okruga – palim u ratovima 1912 – 1920.“ koji,  delom, koristimo kao uvodnik u tužni „bilans“ stradalih iz tog vremena jedne male timočke opštine, borske. Ova opština sa sadašnjih 12 sela, uglavnom smeštenih u siromašnom brdsko-planinskom području, naseljena – sem jednog sela – vlaškim narodom, dala je više od 1.600 palih boraca u balkanskim i Prvom svetskom ratu.

ZLOT

Umrli i poginuli 1914:

Mladen Baronj, Jovan Krajan, Jovan Decan, Stojan Zlatar, Pavle Karabaš, Pavle Paca, Mladen Gušlješa, Jovan Trujić, Sava Dobrovac, Jovan Siliska, Jovan Borak, Janko Bešika, Jovan Njegran, Milan Janoša, Petar Žunkea, Jovan Stojković, Janko Belča, Lazar Blagojević, Josuf Lika, Rajko Radovanović, Ilija Kurćilo, Janko Petrika, Pavle Kiser, Pavle Taušanović, Đorđe Krsajan, Petar Dimitru, Dimitrije Grama, Mladen Štriban, Josif Simonović, Paun Kraguj, Milutin Štriban, Pavle Žunkeo, Petar Lalović, Milija Budić, Nikola Blagojević, Milan Gergić, Paun Gralić, Jovan Blagoje i Pavle Dumitru.

Rodbina Josifa F. Simonovića, težaka iz Zlota, redova Četvrte čete Prvog bataljona 20. pešadijskog puka prvog poziva donela je 24. aprila 2010. godine u Savez potomaka ratnika 1912-1920. Srbije u Boru izvod iz matične knjige umrlih u kojem piše da je „Simonović Josif poginuo 2. septembra 1914. u okolini Valjeva, da je star 26 godina i da je bio oženjen. Upis smrti obavljen je na osnovu Akta komandanta 13. puka Okružne komande Krajinske od 30. oktobra 1914, broj 13.492“.

Petar Grujić iz Zlota, poginuo 1915.

Nakon provere, krajem aprila 2010.godine, utvrđeno je da redov Josif Simonović počiva na vojničkom groblju u Valjevu, a na spomeniku njegovo ime je pod brojem 115.

Umrli i poginuli 1915:

Đorđe Dimitrija, Paun Zobređe, Paun Novaković, Mladen Krcija, Jovan Todorović, Jovan Stanija, Novak Nikolasko, Aleksa Baloš, Ilja Dimitru, Paun Škoprda, Ilija Đorđemera, Pavle Bešina, Budimir Bolojan, Jovan Markaton, Paun Ilijan, Paun Krcija, Dimitrije Buzat, Ilija Zlotvor, Jovan Stanimirović, Pavle Buzat, Jovan Glavaš, Mladen Plješa, Jovan Radulesko, Mladen Bološ, Stojan Baran, Mladen Zajesko, Svetozar Gralić, Stevan Gigimer, Pavle Dumigtru, Stevan Grozdan,  Mladen Pujica, Ilija Dumitru, Ilija Budić, Ilija Šerpić, Jovan Jovika, Jovan Buda, Jovan Boliša, Jovan Krocija, Pavle Budić, Petar Petrijan, Janko Balon, Jovan Kalin, Petar Prtedan, Ilija Gligorijević, Janko Todorović, Pavle Belća, Janko Blagojević, Janko Jov. Blagojević, Jovan Dragijević, Petar Petrujka, Miloš Šontropović, Janko Markotan, Ilija Štuban, Jovan Šđoba, Jovan Mocan, Janko Bešina, Ilija Volojan, Paun Dragu, Jovan Pantelić, Paun Protor, Milan Bulja, Jovan Dumitru, Janko Janoš, Pavle Plješa, Aleksandar Paca, Milija Birov, Tanasije Dimitrijević, Dimitrije Gromić, Petar Bukić, Jovan Đeka, Milan Marković, Petar Simeonović, Pavle Ginjar, Mladen Škoprda, Andreja Radisavljević, Pavle Bojin, Gruja Todor, Stojan Petrika, Jovan Musteca, Janko Madam – Ureu, Cvetko Dragulović, Jovan Bidić, Pavle Milić, Rista Jocić, Paun Bukić, Petar Petković, Petar Dobrovonc, Mladen Toba, Ilija Jankuca, Pavle Zlotvor, Pavle Saminjesko, Milan Krcija, Jovan Toba, Jovan Vidu, Jovan Plješa, Jovan Tika, Milan Majesko, Mladen Šverha, Milan Živković,  Jovan Mirča, Petar Burđa, Žika Janković, Petar Dobrolc, Miloš Markotan.

Umrli i poginuli 1916:

Nikola Maro, Jovan Mratin, Petra Štuban, Gruja Stajkan, Paun Burđa, Pavle Dragu, Pavle Dobromirović, Pavle Žuržan, Petar Karabaš, Ilija Burgan, Pavle Bokojur, Jovan Pilu, Milan Fironović, Jovan Macan, Nikola Petrika, Ilija Žurkić, Vojin Tika, Sima Stojankan, Janko Mihajlović, Pavle Stepanović, Milan Musteca.

Umrli i poginuli 1917:

Jovan Majesko, Janko Ursu, Jovan Bešina, Novak Todorović, Jovan Volojan, Jovan Dopobroc, Mladen Karabaš, Paun Plješa, Paun Ivković, Janko Tramić, Jovan Petrika, Milan Popović, Pavle Kalina, obešen, Ilija Bukić, obešen, Petar Stojan, obešen, Janko Majesko, obešen, Jovan Đeka, obešen, Jovan Jankulica, Nikola Margitan, Aleksa Dobrić, Jovan Baloš, Janko Postranja, Pavle Pica.

Vojnici iz Zlota sa rodbinom  – slika za uspomenu

Umrli i poginuli 1918:

Mladen Bološ, Dimitrije Tola, Stojan Žunkeo, Pertar Ilijan, Pavle Krajić, Mihajlo Burđa, Jovan Živković, Janko Mona, Josip Gnjitar, Paun Angelo, Pavle Škoprdnja, Petar Bivor, Pavle Kroja, Jon Maksimović, Petar Nikolić, Jovan Todorović, Ilija Blagojević, Gruja Bukić, Đorđe Živković, Nikola Stanija, Andrija Bukić, Paun Petrijan, Ilija Trujkan, Ilija Burđa, Miloš Bešina, Pertar Baron, Steva Bulja, Ilija Budić.

Umrli 1919:

Jeremija Šćopulić i Mladen Gligorijević.

Poginuli oficiri i kaplari: Blagoje Dstepanović – 1916, Mijailo Todorović – 1915. Podnarednici: Jovan Karabaš – 1915, Miloš Jocić – 1914.

Kaplari: Pavle Rajković – 1918, Dušan Brestovljan – 1915 (umro), Đorđe Pantelić – 1915, Jovan Karabaš – 1915. i Pavle Gramić.

 

ŠARBANOVAC

Spomenik palim ratnicima u Šarbanovcu – odavno na meti vandala

Umrli i poginuli 1914:

Janko Pajić, Ilija Prvulović, Paun Karabašević, Janko Golubović, Janko Stanimirović, Mladen Ivanović, Janko Bainović, Pavle Lupulović, Ilija Busić, Trailo Strahinić, Ilija Vladić, Milan Bosioković, Dimigrije Pantelić, Jovan Nestorović, Pavle Đorđević, Jovan Banbanović, Iija Florinović, Milan Vrćević, Petar Krinić, Jovan Marković, Trailo Paunović, Petar Petrović, Martin M. Milić, Prvul Adamović, Petar Geačelović, Novak Mikulović, Janko Andrejić, Paun  Geačilović, Janko Šćapu, Dimitrije Srbilović, Janko Pavlović, Petar Dragulović, Jovan Krinić, Pavle Sdamović, Trailo Golubović, Janko Stanimirović, Jovan Stojkanović, Milija Vrćežić.

Umrli i poginuli 1915:

Milan Tooborović, Trailo Avramović, Jovan Nestorović, Paun Mladneović, Jovan Bosijoković, Janko Vrćežić, Milutin Trailović, Ilija Trujić, Janko Stefanović, Jovan Čulinović, Iija Bulakić, Petar Cerovanović, Ilija Makulović, Joksim Trailović, Jovan Simeonović, Jovan Karabašević, Pavle Bosioković, Mladen Marković, Ilija Nestorović, Milan Đorđević, Jovan Prvulović, Petar Genčenović, Sava Strahinjić, Petar Nikolić, Pavle Nikolić, Ilija Dragulović, Jovna Vučanić, Petar Kračunović, Ilija Balbanović, Trailo Surdanović, Petar Grujić, Janko Perić, Paun Grujić, Janko Perić, Ilija Srbulović, Ilija Đukić, Đorđe Đukić, Kosta Pavlović, Ilija Krinić, Janko Firkoš, Petar Krtinić, Jovan Mokulović, Ilija Geačelović.

Umrli i poginuli 1916:

Milutin Saraković, Martin Mikulović, Janko Radulović, Antonije Radulović, Jovan Đorđević, Trailo Trujić, Jovan Andrejić, Đorđe Kračunović, Mladen Dudejić, Ilija Batanokić, Trailo Vučanić, Trailo Pantelić, Pavle Barzilović, Janko Stanimirović, Ilija Golubović, Janko Đurić, Trailo Đurić, Simeon Đurić, Petar Stamenović, Iija Pavlović, Dimitrije Krinić, Pavle Andrejić, Jovan Kokelić, Jovan Luculović, Pavle Bećanović, Jovan Surdanović, Miknja Ivanović, Jovan Ivanović, Janko Simeonović, Paun Vladić, Iloija Đurić, Ilija Saraković, Trailo Dragulović, Trailo Golubović, Paun Miknić, Nikola Andrejić, Janko Dumitrtašković, Janko Tručković, Trailo Andrejić, Petar Banijanac, Petar Pavlović.

Potpukovnik Dimitrije Jovanović, Zaječarac, hrabro poginuo na Legetu 1914. godine

Umrli 1917:

Petar Zajkić, Petar Vrćežić, Trailo Barzalović, Krsta Šćapu i Jovan Dragulović.

Umrli i poginuli 1919:

Janko Đurđević, Dimitrije Petrašković, Jovan Lupulović, Trailo Lupulović, Trailo Barzilović, Petar Nestorović, Petar Rizanović, Jovan Marković,  Trailo Surdanović (umro) i Trailo Krinić (umro).

Kaplar Pavle Sionović, umro 1914 i Pavle Mladenović, poginuo.

 

„ZASPANKA ZA VOJNIKA“ – FILM O TIMOČKIM RATNICIMA

„Srpskim herojima, i stradalnicima, iz tog krvavog Velikog rata, „Evropa je  klicala, a mi, njihovi potomci, umalo da ih zaboravimo“ – poruka je Predraga Antonijevića, režisera filma „Zaspanka za vojnika“. Autor još napominje da je film i „patriotska čitanka za Srbiju“ i da će premijerno biti prikazan 1. novembra na Dan oslobođenja Beograda u Prvom svetskom ratu. Film je sniman po motivima „Srpske trilogije“ Stevana Jakovljevića, pripadnika slavne Timočke divizije, rodom iz Knjaževca ( u“Trilogiji“ je opisana je i bitka na Legetu 1914.). Jakovljević je, iako profesor biologije, nenadmašno ispisao ratne dane i sudbine svojih saboraca, u prvom redu divizije kojoj je pripadao. Lako je zaključiti da će ovaj film, zahvalajujući Jakovljevićevoj „Trilogiji“, podsetiti na ratnike Timoka i Krajine. Film je nakon beogradske projekcije prikazan i u borskom bioskopu „Zvezda“.

U „Novostima“ od 4. novembra, naš poznati filmski kritičar Božidar Zečević, u tekstu naslovoljenom „Kako do duše“, napisao je o „Zaspanki“:

-Jakovljevićevo moćno svedočanstvo o sudbini celog jednog naroda u ratu prosto se nudilo kinemamtografskom oku, jer je nekako filmski i pisano, sve u seriji snimaka koji plene autentičnošću. U velikom pregnuću da ovu sliku i uobliče, stvaraoci i producenti dali su doprinos vredan hvale u gotovo svim sgmentima filsmkog posla… svuda se osetilo prisustvo jedne vizionarske režije… To što je „Zaspanka“ ostala negde na pola puta, stvar je najteže boljke srpskog filma koja se i ovde pokazala u dovoljnom svetlu tankog i nedomišljenog scenarija… U ovom filmu nema dramske celovitosti, sve je rasuto i gotovo nasumično. Vlada neka nerazumljiva zabuna i teško se motiviše veliki odbrambeni rat jednog naroda, te ista uverljivost neprestano gubi na snazi uprkos velikom zaricanju. Onaj ko ne zna istoriju, mogao bi se na mnogim mestima zapitati – ko je vodio ovaj Veliki rat i zašto? Najviše smeta neki malokrvni pacifizam, u smislu „bolje da nema rata nego da ima“ i „što se mi ubijamo kao životinje“. Toga nije bilo u „Srpskoj trilogiji“, a bogme slabo i u celom Velikom ratu: srpski vojnik dobro je znao za šta se bori, a ratna osećanja iskazivao je uglavnom svojom odbranom na život i smrt. Uopšte, neknadna pamet današnjih scenerista potiče od neke postmodernističke mode da se istorija, koja se dogodila, pretvara u fikciju, koja se nikad i nije mogla dogoditi. U Velikom ratu nismo videli srpskog vojnika koji ubija zarobljenike, nego ih je vodio sa sobom i hranio preko Albanije i kad sam nije imao šta da jede. Pravi Stevan Jakovljević nije napustio svoje drugove u odlučnoj bici, nego se nije micao sa ježevih leđa pet strašnih godina. Pošto se već imenom i prezimenom tako zove u ovoj fikciji, pitanje je kako bi se danas osećao u novoj ulozi koju su mu nametnuli njegovi potomci?

Spomenik velikom rodoljubu Đorđu Vajfertu u centru Bora

Na drugoj strani, u „Blicu“ od 4. novembra, Ranko Pivljanin, nakon beogradske promocije „Zaspanke“, opširan tekst završava konstatacijom: „Sve može da slaže, ali suza retko kad (misli se na publiku sa promocije – n. a.). „Zaspanka“ je procvetala na najlepši način i postala spomenik ljudskoj tragici, herojstvu i žrtvi, veći od svih betonskih postamenata ovog sveta“.

Ovaj članak je objavljen u sklopu projekta „TIMOČKA DIVIZIJA – DIVIZIJA SMRTI I VASKRSENJA (1914-1918.) I POMENIK HEROJA U OPŠTINI BOR“, sufinansiran iz budžeta Grada Bora. Stavovi izneti u podržanom medijskom projektu nužno ne izražavaju stavove organa koji je dodelio sredstva. 

solarismedia

Vesti iz istočne Srbije